Vajinal Halka Nedir? Ne İşe Yarar?

Vajinal Halka Nedir?

Kadınlarda yaygın bir doğum kontrol yöntemi olarak kullanılan vajinal halka, gebeliği önlemek için östrojen ve progesteron hormonları içeren bir uygulamadır. Vajinanın içine küçük ve esnek yapıya sahip bir halka takılır. Halkanın içinde gebelik için önemli östrojen ve progesteron hormonları bulunur. Vajinal astar aracılığı ile vücuda salınan bu iki hormon hamileliği önlemek için birlikte çalışır. Genellikle 4 milimetre kalınlığa ve 5.4 santimetre çapa sahip olan vajinal halka, oldukça küçüktür. 3 hafta boyunca vajinada kalır ve dördüncü hafta çıkarılıp bir hafta kullanıma ara verilir. Bu ara adet kanaması için vücuda fırsat verir. Bir haftalık aranın hemen ardından yeni bir vajinal halka rahime yerleştirilir. Bir diğer etkili doğum kontrol yöntemlerinden biri de erkeklerin kullandıkları prezervatiftir. Prezervatif hakkında daha detaylı bilgiler için “Prezervatif nasıl kullanılır?” başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz. ^{1 2 3}

Vajinal Halka Ne İşe Yarar?

Doğum kontrol haplarında da bulunan progesteron ve östrojen hormonu, vajinal halkanın içinden halkanın takıldığı süre boyunca vücuda yavaş yavaş salınır. Vajinadaki hücreler tarafından emilen östrojen, yumurtlamayı önler. Cinsel ilişki yoluyla vajinaya ilerleyen sperm yumurta yokluğunda dölleme işlemini gerçekleştiremez. Vajinadan salgılanan progesteron ise rahim ağzının etrafındaki mukusu kalınlaştırır ve spermin vajina içine girmesini zorlaştırır. Aynı zamanda rahim iç yüzeyini inceltir ve olası döllenme durumunda döllenmiş yumurtanın rahime yerleşmesini önleyebilir. ¹

Vajinal Halka Nasıl Kullanılır?

Vajinal halka kullanımı oldukça kolay ve pratiktir. Doğru uygulandığı takdirde en etkili doğum kontrol yöntemlerinden biridir. Peki, vajinal halka nasıl takılır? Vajinal halkayı takmak için aşağıdaki adımları izleyebilirsiniz:

• Vajina içine herhangi bir mikroorganizma ya da alerjen bir madde geçişini önlemek için ellerinizi sabunlu su ile yıkayın ve iyice kurulayın.
• Yere ya da yatağa uzanın, çömelin ya da bir bacağınızı sandalyeye atarak ayakta durun.
• Vajinal halkayı paketinden çıkarın ve baş parmağınız ile işaret parmağınızın arasına alın.
• Halkanın kenarları birbirine değecek şekilde parmaklarınızla sıkın.
• Vajinal halkayı vajinanın içine olabildiğince derine yerleştirin.

Vajina halkası, takıldıktan üç hafta yani 21 gün boyunca vajinada kalmalıdır. Bu sürenin sonunda hijyenik olması açısından elinizi yıkayın ve parmağınızın biri ile ( genellikle işaret parmağı) vajinaya giriş yapın ve halkayı yakalayın. Ardından parmağınızı halkanın içinden geçirin ve yavaşça dışarıya çekin. Bir hafta yani 7 gün vajinal halka kullanımını bırakın ve bu süreçte adet olmanız gerekir. Bir haftanın sonunda yeni bir vajinal halka ile korunmaya devam edebilirsiniz.²

Vajinal Halka Ne Zaman Kullanılır?

Vajinal halka, gebeliğin önlenmesinde %91 ile %99 oranında etki sunar. Vajinal halkanın ne zaman kullanılacağı daha önce doğum kontrol yöntemleri kullanıp kullanmadığınıza göre farklılık gösterir:

• Herhangi bir hormonal doğum kontrol yöntemi kullanmıyorsanız vajinal halkayı adet döneminin ilk günü kullanmaya başladığınızda etkisini hemen gösterir ve ekstra bir doğum kontrol yöntemine ihtiyacınız olmaz. Eğer adetin 2. ve 5. günleri arasında vajinal halka takarsanız 7 gün boyunca ek bir doğum kontrol yöntemi kullanmanız gerekebilir. 
• Herhangi bir hormonal doğum kontrol yöntemi kullandıktan sonra vajinal halkaya geçiş yaparsanız bir sonraki doğum kontrol hapı aldığınız gün hap yerine halkayı takmalısınız. Bu durumda herhangi bir ek yöntemi ihtiyacınız olmaz.
• Mini hap, implant, enjeksiyon veya rahim içi araç (RİA) gibi yalnızca progestin içeren doğum kontrolünden vajinal halkaya geçiş yaparsanız bir sonraki uygulamaya geçtiğiniz anda vajinal halkayı takın ve yedi gün boyunca ek bir koruma yöntemi daha kullanın.²

Vajinal Halka Kullanmanın Avantajları ve Dezavantajları Nelerdir?

Vajinal halka ile doğum kontrolu sağlamak her kadın için uygun bir yöntem olmayabilir. Bazı durumlarda sağlık açısından risk yaratabilir. Vajinal halka kullanması sakıncalı kişiler şöyledir:

• Sigara içen ve 35 yaş üstü kadınlar
• Pıhtılaşma problemi yaşayanlar
• Göğüs, rahim veya karaciğer kanser öyküsü olanlar
• Kalp krizi veya dolaşım sorunları yaşayanlar
• Auralı migren hastalığı olan kadınlar (Yanıp sönen ışıklar veya zikzaklar görme)
• Hipertansiyon hastaları
• Diyabetliler
• Karaciğer hastalığı olanlar
• Açıklanamayan vajinal kanaması alanlar
• Vajinal halka ile etkileşime giren ilaçları kullananlar

Doğum kontrol halkasının güvenli ve uygun olup olmadığını anlamak için mutlaka doktora danışmanız gerekir. Pek çok kadın doğum kontrol yöntemi olarak vajinal halka kullanmayı tercih eder. Vajinal halka kullanmanın avantajları şunlar olabilir:

• Kolay, pratik ve rahat uygulanabilir olması
• Doğum kontrol hapları gibi her gün almayı hatırlama probleminin olmaması
• Tüm vajinalara uyacak şekilde esnek yapıya sahip olması
• Lateks alerjisi olan kadınlar için güvenli olması
• Hamile kalmak istendiği an çıkarılabilmesi
• Diğer hormonal doğum kontrol yöntemlerine göre daha az yan etkiye sahip olması

Her ne kadar avantajları olsa da vajinal halka kullanımı aşağıdaki dezavantajları da yanında getirir:

• Vajinada enfeksiyon
• Göğüslerde hassasiyet
• Ara kanamalar
• Mide bulantısı
• Vajinal akıntıda artış

Bunlara ek olarak vajinal halka taktıktan sonra aşağıdaki belirtileri yaşarsanız mutlaka doktorunuzla görüşmelisiniz:

• Nefes darlığı
• Şiddetli baş ağrısı
• Görme bozuklukları ya da ani görme kaybı
• Göğüslerde şiddetli ağrı
• Şiddetli bacak ağrısı.^{2 3}

Uyarı: Bu metin kişileri konu özelinde objektif bir şekilde bilgilendirme amaçlı yazılmıştır.

Abdi İbrahim Medikal İçerik Ekibi tarafından hazırlanmıştır.

Kaynakça

• https://my.clevelandclinic.org/health/articles/24157-vaginal-ring
• https://www.betterhealth.vic.gov.au/health/healthyliving/contraception-vaginal-ring
• https://www.dryesimyercok.com/vajinal-halka/